Browse By

Sao Hỏa đến gần Trái Đất nhất trong 15 năm qua

Sao Hỏa sẽ đến điểm có khoảng cách gần với Trái Đất nhất trong suốt 15 năm qua vào 14:45, 31/07/2018 (giờ VN). Lúc bấy giờ, hành tinh đỏ sẽ có khoảng cách là 57,6 triệu km so với Trái Đất (năm 2003 chúng cách nhau 55,7 triệu km). Ở khoảng cách này, Sao Hỏa sẽ tỏa sáng rực rỡ trên bầu trời đêm, hãy quan sát nó ngay vào tối nay.

Hình ảnh: Tunc Tezel.

Hình ảnh: Tunc Tezel.

Sao Hỏa nằm gần Trái Đất nhất trong 15 năm qua

Nếu bạn đã được quan sát Sao Hỏa vào năm 2003, thì bạn quả là người may mắn khi được chứng kiến cảnh tượng Sao Hỏa nằm gần Trái Đất nhất trong suốt 60.000 năm. Lần này tuy Sao Hỏa không nằm gần đến như vậy, nhưng chúng ta vẫn có thể quan sát được nó rất sáng trên bầu trời.

Có thể bạn sẽ nhận ra, Sao Hỏa đã đạt vị trí trực đối với Trái Đất vào 27/07 vừa qua, vậy tại sao đến 31/07 là hôm nay, nó mới đạt khoảng cách gần với chúng ta nhất? Nếu Trái Đất và Sao Hỏa có chu kỳ quỹ đạo bằng nhau và mặt phẳng quỹ đạo không có sự chênh lệch về góc, thì mỗi khi Sao Hỏa đạt vị trí trực đối sẽ là lúc nó ở gần chúng ta nhất.

Nhưng thực tế thì không như vậy, mỗi hành tinh trong Hệ Mặt Trời đều có mặt phẳng quỹ đạo và chu kỳ quỹ đạo khác nhau. Sao Hỏa mất 687 ngày để chuyển động một vòng quanh Mặt Trời, trong khi Trái Đất mất 365 ngày, tức là thời gian Sao Hỏa quay quanh Mặt Trời bằng khoảng 2 vòng quay của Trái Đất.

Cứ khoảng 2 năm một lần, Sao Hỏa sẽ lại nằm gần Trái Đất và đạt vị trí trực đối với Trái Đất. Đồ họa: Ftvh - Vũ trụ trong tầm tay.

Cứ khoảng 2 năm một lần, Sao Hỏa sẽ lại nằm gần Trái Đất và đạt vị trí trực đối với Trái Đất. Đồ họa: Ftvh – Vũ trụ trong tầm tay.

Vì thế, vào 27/07 khi Trái Đất nằm giữa Mặt Trời và Sao Hỏa, thì Sao Hỏa vẫn còn đang trên đường tiến đến điểm gần Mặt Trời nhất, nên khoảng cách giữa Trái Đất và Sao Hỏa lúc đó vẫn còn lớn hơn so với 31/07. Thời gian để Sao Hỏa đạt vị trí trực đối với Trái Đất và đạt điểm gần với Trái Đất nhất sẽ dao động từ 8,5 ngày (năm 1969) đến 10 phút (năm 2208 và 2232).

Như đã nói ở trên, Sao Hỏa có chu kỳ hơn 2 năm sẽ lại đến gần với Trái Đất và đạt vị trí trực đối với Trái Đất. Vì vậy nếu bạn không thể quan sát được Sao Hỏa trong năm 2018, thì hẹn bạn lần tiếp theo vào năm 2020 (trực đối: 13/10, gần nhất: 06/10), năm 2022 (trực đối: 08/12, gần nhất: 01/12).

Tuy nhiên, Sao Hỏa đang ở giai đoạn di chuyển ra xa Trái Đất hơn nên các lần tiếp theo ta quan sát được nó, nó sẽ mờ nhạt hơn qua mỗi năm. Nên hãy quan sát nó sớm nhất có thể.

Quan sát Sao Hỏa tốt nhất trong năm

Hãy tận hưởng hết những tháng ngày vui vẻ bên Sao Hỏa ngay bây giờ. Sao Hỏa trong năm 2018 sẽ tỏa sáng rực rỡ và cho bạn quan sát tốt nhất từ 07/07 đến 07/09. Trong thời gian này, Sao Hỏa sẽ sáng hơn cả Sao Mộc trên bầu trời đêm, tức là nó sẽ là hành tinh sáng nhất bầu trời nếu không tính Mặt Trời, Mặt Trăng và Sao Kim.

Vị trí của Sao Hỏa và Sao Thổ trên bầu trời gần khu vực của chòm sao Sagittarius. Đồ họa: NASA.

Vị trí của Sao Hỏa và Sao Thổ trên bầu trời gần khu vực của chòm sao Sagittarius. Đồ họa: NASA.

Tối nay, hãy ra ngoài trời khi màn đêm vừa buông xuống và nhìn về bầu trời hướng đông nam. Bạn sẽ bị đập ngay vào mắt bởi một chấm sáng rất sáng màu đỏ không nhấp nháy, đó chính là Sao Hỏa. Sao Hỏa sẽ mọc lên bầu trời từ 18:26 ở bầu trời hướng đông nam, lên cao nhất vào 23:46 ở đỉnh đầu, và lặn đi vào 05:10 hôm sau ở bầu trời hướng tây nam.

Bởi vì Sao Hỏa là một hành tinh nằm gần Trái Đất, nên ánh sáng từ nó truyền đến mắt người quan sát là liên tục, không bị nhấp nháy như những ngôi sao ở xa. Nên bạn sẽ dễ dàng tìm ra Sao Hỏa hay các hành tinh khác bởi đặc tính này. Nếu hôm nay thời tiết không ủng hộ, bạn có thể quan sát lại vào các đêm khác cho đến đầu tháng 9.

Sao Hỏa sẽ có độ sáng biểu kiến là -2,56 và đường kính góc là 24,3 giây cung trong đêm nay. (Độ sáng biểu kiến có số càng nhỏ thì thiên thể đó có độ sáng càng lớn, độ sáng biểu kiến của Sao Mộc trong hôm nay là -1,69. Đường kính góc là kích thước của thiên thể trên bầu trời, nếu chia bầu trời làm 360 phần bằng nhau thì mỗi phần là 1 độ, mỗi độ chia nhỏ là 60 phút cung rồi chia nhỏ tiếp thành 60 giây cung.)

Bạn có thể quan sát Sao Hỏa bằng mắt thường và nhìn thấy nó là một chấm sáng màu đỏ cam rực rỡ trên màn đêm. Tuy vậy, nếu có cơ hội thì hãy quan sát nó qua kính thiên văn. Sao Hỏa sẽ đến gần Mặt Trời nhất vào giữa tháng 9 tới, vì thế những cơn bão bụi đang hoành hành khắp hành tinh này, hãy quan sát qua thiết bị quang học để thấy được một hành tinh đầy bụi.

Nguyệt thực toàn phần cùng Sao Hỏa trên bầu trời Sumatra, Indonesia. Hình ảnh: Antara Foto/Reuters.

Nguyệt thực toàn phần cùng Sao Hỏa trên bầu trời Sumatra, Indonesia. Hình ảnh: Antara Foto/Reuters.

Tóm lại, Sao Hỏa sẽ đến gần Trái Đất nhất vào 31/07 với khoảng cách 57,6 triệu km, là khoảng cách gần nhất trong 15 năm qua. Bạn có thể quan sát tốt hành tinh này từ nay cho đến đầu tháng 9. Nó là chấm sáng màu đỏ không nhấp nháy xuất hiện trên bầu trời cả đêm.

Khánh Duy

Ftvh – Vũ trụ trong tầm tay giữ bản quyền nội dung trên trang này.

Vui lòng ghi rõ nguồn khi sao chép hoặc đăng tải lại thông tin đến nơi khác.

Mọi chi tiết xin liên hệ thư điện tử: [email protected].